Kahvehanede oturduğumuz yerden memleketi kurtarırken en çok duyduğumuz o meşhur "Şükret yeğenim" ninnisi, Adamın sofrasında zeytin yok, "Buna da şükür" diyor; ama öte yanda birileri ejder meyveli smoothie yudumlarken senin şükründen saray inşa ediyor.
Bu şükür işi artık inançtan çıktı, bildiğin fakirin fukaranın ağzına sürülen bir parmak çalınmış bal, yani züğürt tesellisi oldu.
Şükürcülük, züğürt tesellisi mi yoksa inanç temelli bir dayatma mı?
Şükret kardeşim.”
🖋️ Son Söz
Bu sözü en çok kimlerden duyduk?
Cebinde beş kuruş olmayanlardan mı, yoksa cebinde bizim üç ömrümüzü satın alacak kadar serveti olanlardan mı?
Asıl mesele işte burada başlıyor.
🍞 Şükür ile Sabır Arasında Sıkışmış Hayatlar
Şükür aslında insanın kendiyle hesaplaşmasıdır; nimetin farkına varmak, kibirlenmemek, isyanı körüklememek…Ama bizde şükür çoğu zaman başka bir anlama büründü: Hak aramaktan vazgeçmek.
- Maaş mı eridi? Şükret.
- Adalet mi gecikti? Şükret.
- Gençler işsiz mi? Şükret.
- Gelecek mi karardı? Şükret.
Şükür, erdem olmaktan çıkıp itirazları susturma aracına dönüşünce, züğürt tesellisine evriliyor.
🧾 Fakire Sabır, Güçlüye Konfor
Hiç fark ettiniz mi? “Şükret” telkini genellikle aşağıya doğru iner, yukarıya pek işlemez.Hiç duydunuz mu yüksek makamlara, “Bu kadar yeter, biraz da fakirin haline şükredin” dendiğini?
Hayır.
Şükür çoğu zaman sosyal merdivenin alt basamaklarına verilen bir teselli paketidir.
Yoksula: Sabret ve şükret.
Zengine: Büyü ve genişlet.
Bu, gerçekten bir inanç mı, yoksa sistemin konforlu bir refleksi mi?
🕌 İnanç mı, Dayatma mı?
Şükür, kişisel bir bilinçtir; kimse kimsenin iç dünyasına müdahale edemez.Ancak şükür, kamusal alanda bir susturma aracı haline geliyorsa durum değişir.
Adalet istemek nankörlük, hakkını aramak isyan, yolsuzluğu eleştirmek ise kadere başkaldırı değildir.
İnanç, insanı pasifleştirmek için değil; ahlaklı ve adil kılmak için vardır.
Eğer şükür, adaletsizliği görünmez kılmak için kullanılıyorsa, orada maneviyat değil, manipülasyon devreye girer.
📉 Şükür Ekonomisi
Bir ülkede insanlar sürekli “şükür” sözüyle avutuluyorsa, orada bir şeyler ters gidiyordur. Gelişmiş toplumlarda insanlar şükrederken aynı zamanda sorgular; bizde ise sorgulamak çoğu zaman “ayıp” sayılır.Oysa gerçek şükür, nimetin kıymetini bilmektir, yokluğu kabullenmek değil.
Aç bir çocuğa “şükret” demek, ona yemek vermemekten daha ağır bir vicdan yüküdür.
⚖️ Ahlak Nerede Duruyor?
En temel ölçütlerimiz olan ahlak ve adalet işte tam burada devreye girer. Eğer bir toplumda şükür, adaletin yerine konuluyorsa orada ciddi bir sorun vardır. Çünkü şükür; adaletsizliği örtbas edemez, yoksulluğu normalleştiremez, liyakatsizliği gizleyemez. Gerçek inanç kul hakkını korur, gerçek ahlak ise haksızlığa karşı sesini yükseltir.🎭 İroninin Acı Yüzü
Belki de en ironik olan şu: Şükür, en çok nimet bolluğunda anlamlıdır, yoklukta değil. Ama bizde şükür, bolluğun değil, yoksulluğun sloganına dönüştü. İnsanlar artık şükrederken bile içlerinden “Başımıza daha kötüsü gelmesin” diye fısıldıyor. Bu şükür değil, korkudur.🧨 Züğürt Tesellisi mi?
Eğer şükür hak aramayı engelliyor, eleştiriyi bastırıyor, yoksulluğu kutsallaştırıyor ve adaletsizliği kader diye sunuyorsa, bu sadece züğürt tesellisidir.Ama şükür kibirden koruyor, paylaşmaya yönlendiriyor ve güç sahibini sorumluluğa çağırıyorsa, işte o zaman gerçek bir erdemdir.
🖋️ Son Söz
Şükür, insanın vicdanında güzeldir ama iktidarın dilinde çoğaldığında tehlikeli hale gelir. Çünkü şükür, adaletin yerine geçerse toplum dua ederken çürür.
Unutmayalım ki hakkını arayan nankör değildir; hakkı gasp eden ise şükür tavsiye edemez. Şükür, yoksula sabır aşılamak değil, zengine hesap sorabilmektir.
Aksi halde bu, şükür değil, suskunluk olur.
"Gerçek şükür, sahip olduğun ekmeği bölüşmektir; başkasının sarayını görüp kendi açlığına kılıf uydurmak değil." - Ahmet ATAM'dan Hikmetli Sözler
Şükürcülük: Tevekkül mü, Yoksa Bile Bile Lades mi?
Bak evlat, bizim buralarda bir laf vardır: "Eşeği saldım çayıra, Mevlam kayıra." İşte bu şükürcülük meselesi de tam buraya dayandı. Adam hakkını arayacağına, cebindeki deliği yamayacağına geçiyor televizyonun karşısına, "Beterin beteri var" diye göbeğini kaşıyor. Ulan beterin beteri var diye diye bizi beterliğin dibine kadar ittiler be!
İnanç dediğin seni diri tutar, haksızlığa karşı dimdik yapar. Bizimkiler ne yaptı? Şükrü, tembelliğin ve haksızlığa boyun eğmenin markası haline getirdi. Bu artık bir "dayatma" haline geldi. Sen hakkını istediğin an, karşına bir tane "şükür polisliği" yapan tip çıkıp "Eskiden kuyruklar vardı" diye kafa ütülüyor. Eskiden kuyruk vardı da, şimdi o kuyrukların sonu uçuruma çıkıyor, haberin yok!
| Konu | Sokak Mantığı | My Scale (Benim Terazim) |
|---|---|---|
| Fakirliğe Bakış | "Fakirliği Allah verdi, sınavdayız." | Allah akıl vermiş, kullanmayıp soyulana sınav değil 'kerizlik' denir. |
| Haksızlık Karşısında Tavır | "Şükür et, sesini çıkarma, huzurun bozulmasın." | Karnın açken huzur mu olur lan? Asıl huzur hakkını aldığın gün başlar. |
| Hayat Standartları | "Afrikadakiler ne yapsın?" | Kıyas yapacaksan daha iyisiyle yap ki ileri gidesin; dibe bakarsan balçıkta boğulursun. |
Bize Dayatılanların Perde Arkası
Ahmet Abi, şükretmek günah mı yani?
Değil tabi eşek sıpası! Ama önce çalışacaksın, hakkını arayacaksın, adaleti sağlayacaksın. Ondan sonra elimizde ne varsa bereketine şükredeceğiz. Emek vermeden, hak aramadan şükretmek; hırsıza "gel beni soy" demektir.
Züğürt tesellisi dediğin tam olarak ne?
Zenginin "Sabretmek sevaptır" diyerek seni kandırması, senin de "Vardır bir hikmeti" diyerek boş tabakla sofradan kalkmandır.
Neden sadece bizim gibi toplumlarda bu kadar yaygın?
Çünkü düşünmeyi, sormayı, "Neden?" demeyi günah sayan bir kafa yapısını pompaladılar yıllarca. Soru sormayan adam, her şeye eyvallah der.
Gerçek inanç bunu mu emrediyor?
Hangi kitabı okursan oku, "Haksızlık karşısında susan dilsiz şeytandır" der. Bizimkiler dilsizliği şükürle karıştırıyor.
Bu kısırdöngüden nasıl çıkarız?
Gözündeki at gözlüğünü çıkarıp atacaksın. Şükrü gönlüne, aklı ise cebine ve adalet arayışına koyacaksın.
Günün Ana Fikri: Karnı tok olanın aç olana verdiği "şükür tavsiyesi", aslında dünyanın en kibar küfürüdür.
Ahmet ATAM'ın dijital izini takip et:
Google |
Bing |
Yandex
Yorum Gönder