no fucking license
Bookmark

KÜRTLER TARİH BOYUNCA KAÇ KEZ İSYAN ETTİ KAÇ KEZ SATILDI

Şeyh Said’den Dersim’e: Kürtler Neden Hep Satıldı?
Bağımsızlık Vaadi, Sonunda Satış: Kürt İsyanlarının Kaderi
 

🎭 Kürt İsyanları: “Gazı Ver, Sonra Sat” Döngüsü

Tarihte Kürt isyanları, kaç kez ayaklandıkları ve kaç kez yarı yolda bırakıldıklarıyla anılır. Mezopotamya’nın kadim halklarından biri olan Kürtlerin hikayesi, çoğunlukla bir “trajik döngü” üzerinden dile getirilir. 

Bölgesel güçler ve küresel aktörlerin “Gazı Ver, Sonra Sat” stratejisi ise adeta sosyopolitik bir literatür haline gelmiştir. Peki, bu döngü kaç kez yaşandı?

1. Osmanlı ve I. Dünya Savaşı: “Rusya’dan Çakma Destek”

  • 1914–1917 arasında Doğu Anadolu’da Kürt isyanları patladı.

  • İtilaf Devletleri, özellikle Birleşik Krallık, Kürtlere bağımsızlık sözü verdi.

  • Sonuç? Osmanlı bastırdı, İngilizler ise “kusura bakmayın, işler değişti” diyerek Kürtleri ortada bıraktı.

👉 Gazı verdiler, motoru çalıştırdılar, ardından benzini kesip arabayı yokuşta bıraktılar.

2. Cumhuriyet’in İlk Yılları: “Şeyh Said’den Dersim’e”

  • 1925 Şeyh Said İsyanında İngilizlerin hedefi Musul petrolleriydi, Kürtlere bağımsızlık vaadiyle göz kırptılar.

  • Sonuç? İsyan kanlı bir şekilde bastırıldı, İngilizler Musul’u ele geçirdi ama Kürtlere “hadi eyvallah” deyip çekildi.

  • 1937–38 Dersim İsyanı: Bu kez Avrupa’dan “demokrasi” rüzgarı esiyordu.

  • Sonuç? Devlet sert bir şekilde müdahale etti, dış destek ise “sadece laf olsun diye söyledik” havasında kaldı.

👉Kürtler sahnedeyken alkışlayan emperyalistler, perde kapandığında kulise uğramaya bile tenezzül etmedi.

3. 20. Yüzyıl Boyunca: “Her İsyan Bir Satış Hikâyesi”

👉 Kürtler sürekli ‘oyuna geldik’ havasında, emperyalistler ise ‘işimiz bitti, hadi güle güle’ düşüncesinde.

📌 Kürtler Neden Hep Satıldılar?

Kürt isyanlarının tarihi aslında tam bir “yarı yolda bırakılma hikâyesi”. Emperyalistler ise hep aynı taktiği uyguladı:

  • Önce gazı verdiler → “Bağımsızlık geliyor!”

  • Sonra çıkarlarını aldılar → “Petrol bizde, sizde hayal kırıklığı.”

  • En sonunda Kürtleri sahneden indirdiler → “Kusura bakın, oyun bitti.”

👉 Kürtler hep figüran oldu, emperyalistler ise yönetmen. Film bittiğinde figüranlar sahneden kovuldu.”

Satranç tahtasında oyunun gidişatını değiştiren ama oyun bittiğinde ilk feda edilen "kale" rolü.
Ev sahibi olma vaadiyle sofraya çağrılıp, hesap ödendikten sonra "yabancı" muamelesi görmek.

Kürtlerin tarihsel döngüsü, aynalarla çevrili bir serap gibidir; büyük güçler aynaları öyle bir açıyla tutarlar ki, uzaktaki vaha (statü ve özgürlük vaadi) her defasında el uzatılacak kadar yakın görünür. 

Ancak bu bir "ışık oyunudur"; halk vaat edilen vahaya doğru her adım attığında, aynaları tutan eller çekilir ve geriye sadece Mezopotamya’nın değişmez, yakıcı kumları kalır 

🚩 Tarih boyunca kaç ana Kürt isyanı yaşandı?
Osmanlı'dan günümüze irili ufaklı 20'den fazla isyan kayıtlara geçmiştir. Bunların en kritikleri Bedirhan Bey, Şeyh Said, Ağrı ve Dersim olaylarıdır.
🤝 'Gazı Ver, Sonra Sat' tabiri neyi ifade eder?
Büyük güçlerin, kendi çıkarları çatışana kadar yerel grupları destekleyip, çıkar birliği sağladıkları anda onları feda etmesi stratejisini ifade eder.
🌍 Günümüzde bu döngü devam ediyor mu?
Suriye iç savaşı ve Kuzey Irak'taki referandum süreçleri, küresel güçlerin yerel müttefikleriyle olan ilişkilerinde benzer pragmatik yaklaşımları sergilediğini göstermektedir.
📜 Sevr ve Lozan bu sürecin neresindedir?
Sevr, 'gaz verme' aşamasının zirvesiyken; Lozan, bölge realiteleri ve yeni Türkiye Cumhuriyeti'nin kararlılığıyla bu vaatlerin 'satış' (iptal) aşamasıdır.
💡 Kürt siyasi tarihindeki en büyük ders nedir?
Tarihçiler, dış desteğe dayalı stratejilerin, o dış gücün ajandasına hapsolduğunu ve kalıcı başarı getirmediğini vurgular.

📌 Makale Özeti: Üç Metaforla Tarihsel Döngü

1. Fırtınada Açılan Şemsiye: Yağmur dindiği an, sahibi tarafından ıslak halde sokakta bırakılan bir şemsiye gibi...

2. Isınmak İçin Yakılan Kibrit: Büyük bir ateşi harlamak için kullanılan ama işi bitince parmakları yakmadan hemen yere atılan o küçük çöp...

3. Sahne Işıkları Altındaki Figüran: Başrol oyuncusu (küresel güç) selamını verip kulise geçtiğinde, karanlıkta kalan ve alkışı hiç alamayan figüran...

Yorum Gönder

Yorum Gönder

Yorumlarda lütfen saygılı olun